Luật cầu lông đánh đôi: cách tính điểm, giao cầu và kích thước sân

Phần lớn các buổi cầu lông phong trào, nhất là những buổi đánh vãng lai, đều chơi đánh đôi. Nắm vững luật giúp bạn tự tin ghép cặp với người lạ, đếm điểm đúng và tránh tranh cãi trên sân. Bài viết tóm tắt các luật cơ bản theo Luật thi đấu của Liên đoàn Cầu lông Thế giới (BWF), kèm những điều các nhóm phong trào thường linh động.

Kích thước sân cầu lông tiêu chuẩn

• Chiều dài sân: 13,40 m, dùng chung cho cả đánh đơn và đánh đôi.
• Chiều rộng: 6,10 m khi đánh đôi (tính cả hai hành lang dọc), 5,18 m khi đánh đơn.
• Chiều cao lưới: 1,55 m ở hai cột và 1,524 m ở giữa sân.
• Vạch giao cầu ngắn: cách lưới 1,98 m.
• Vạch giao cầu dài đánh đôi: cách vạch cuối sân 0,76 m. Vạch này chỉ có tác dụng khi giao cầu.

Nói gọn: khi giao cầu đánh đôi, ô giao cầu rộng nhưng ngắn (tính hành lang dọc, không tính phần cuối sân 0,76 m). Sau cú giao cầu, cầu rơi vào bất kỳ đâu trong sân đôi, kể cả hành lang cuối, đều là cầu trong. Cầu chạm vạch được tính là cầu trong.

Cách tính điểm cầu lông

• Một trận gồm 3 ván, bên nào thắng 2 ván trước thì thắng trận.
• Mỗi ván đánh đến 21 điểm, theo thể thức tính điểm trực tiếp: mỗi pha cầu đều có một bên được điểm, dù bên đó đang giao hay đang nhận cầu.
• Khi tỉ số là 20 – 20, bên nào dẫn trước 2 điểm thì thắng ván (ví dụ 22 – 20, 24 – 22).
• Khi tỉ số là 29 – 29, bên nào có điểm thứ 30 thì thắng ván.
• Bên thắng một ván được giao cầu trước ở ván tiếp theo.

Khi một bên đạt 11 điểm, hai bên được nghỉ tối đa 60 giây. Giữa các ván được nghỉ tối đa 120 giây. Hai bên đổi sân sau ván 1, sau ván 2 và giữa ván 3 khi một bên đạt 11 điểm.

Ở sân phong trào, nhiều nhóm chỉ đánh một ván 21 điểm, hoặc ván 15 điểm khi đông người chờ, để ai cũng được ra sân. Hãy thống nhất cách tính trước khi bắt đầu.

Giao cầu đánh đôi: đứng ô nào, ai giao?

Chọn ô giao cầu theo điểm của bên giao

• Điểm của bên giao cầu là số chẵn (0, 2, 4…): người giao đứng ở ô bên phải.
• Điểm là số lẻ (1, 3, 5…): người giao đứng ở ô bên trái.
• Cầu được giao chéo sang ô đối diện của bên nhận. Chỉ người đứng ở ô đó được đỡ cú giao.

Khi nào đổi ô, khi nào đổi người giao?

1. Bên giao thắng pha cầu: bên giao được 1 điểm, người vừa giao đổi sang ô còn lại và tiếp tục giao.
2. Bên nhận thắng pha cầu: bên nhận được 1 điểm và giành quyền giao. Hai người bên đó không đổi ô; người đang đứng ở ô ứng với điểm mới (chẵn bên phải, lẻ bên trái) sẽ giao.
3. Các cầu thủ chỉ đổi ô cho nhau khi bên mình đang giao và thắng điểm. Bên nhận cầu luôn giữ nguyên vị trí.

Ví dụ: đội A dẫn 4 – 3 và đang giao từ ô phải. A thắng pha đó, tỉ số 5 – 3, người giao của A chuyển sang ô trái giao tiếp. Nếu sau đó đội B thắng, tỉ số 5 – 4, B có điểm chẵn nên người của B đang đứng ở ô phải sẽ giao.

Yêu cầu của một quả giao hợp lệ

• Người giao và người nhận đứng trong ô giao cầu chéo nhau, không chạm vạch.
• Một phần của cả hai bàn chân phải tiếp xúc mặt sân và không di chuyển cho đến khi giao xong.
• Vợt chạm vào phần đế cầu trước, và toàn bộ quả cầu phải ở dưới độ cao 1,15 m tính từ mặt sân tại thời điểm chạm vợt.
• Chuyển động của vợt phải liên tục về phía trước, không được dừng lại hay nhử đối phương.
• Không giao khi người nhận chưa sẵn sàng. Nếu người nhận đã cố đỡ cú giao thì được coi là đã sẵn sàng.

Những lỗi hay gặp trong một pha cầu

• Cầu rơi ngoài sân, đi dưới lưới hoặc mắc lại bên phần sân của mình.
• Vợt, người hoặc quần áo chạm lưới hay cột lưới khi cầu đang trong cuộc.
• Vợt hoặc người sang phần sân đối phương qua lưới. Vợt chỉ được qua lưới khi vung theo sau cú đánh đã chạm cầu ở phần sân mình.
• Cầu chạm vào người hoặc quần áo của bạn.
• Một người đánh cầu hai lần liên tiếp, hoặc hai người cùng đội lần lượt đánh vào cầu trong cùng một lượt.
• Cố tình làm đối phương mất tập trung, như la hét hay ra hiệu khi họ đánh cầu.

Khi nào đánh lại (cầu “let”)?

Pha cầu được đánh lại, không bên nào được điểm, khi: người giao cầu giao lúc người nhận chưa sẵn sàng; cả hai bên cùng phạm lỗi khi giao cầu; cầu mắc trên lưới sau khi đã qua lưới (trừ cú giao); quả cầu bị vỡ đầu, tách đế; hoặc có tác động bất ngờ như cầu từ sân bên cạnh bay sang. Ở sân phong trào, khi không chắc cầu trong hay ngoài, cách tốt nhất là đánh lại điểm đó.

Vị trí đứng cơ bản khi đánh đôi

• Tấn công: đứng trước – sau. Khi bên mình có cơ hội đập cầu, một người lên lưới chặn cầu, người còn lại ở cuối sân đập hoặc bỏ nhỏ.
• Phòng thủ: đứng ngang hàng. Khi phải lốp cầu lên cao, hai người dàn ngang, mỗi người giữ một nửa sân theo chiều dọc để đỡ đập.
• Gọi cầu rõ ràng: nói “của tôi” hoặc “để” với những quả cầu giữa hai người để không ai đứng nhìn hay va vợt vào nhau.

Áp dụng ngay ở buổi chơi tiếp theo

Luật cầu lông đánh đôi nghe nhiều nhưng chỉ cần nhớ ba điều: điểm chẵn giao bên phải, điểm lẻ giao bên trái; chỉ bên giao thắng điểm mới đổi ô; và cầu chạm vạch là cầu trong. Phần còn lại sẽ quen dần sau vài buổi.

Chưa có nhóm để chơi? Hãy tìm một kèo vãng lai trên Vãng Lai, lọc theo ngày chơi và trình độ, hoặc xem bản đồ các sân đang tuyển gần bạn.